Табыстылық

08.02.2026

Табыстылық — белгілі бір уақыт ішінде салымнан қанша пайда немесе шығын алуға болатынын көрсететін көрсеткіш.

Әдетте табыстылық жылдық пайызбен көрсетіледі және әртүрлі қаржы құралдарын өзара салыстыруға мүмкіндік береді.

Толығырақ

Табыстылық неден құралады

Табыстылық бірнеше көзден қалыптасуы мүмкін:

  • депозит бойынша пайыздар;
  • облигациялар бойынша купондар;
  • акциялар бойынша дивидендтер;
  • актив бағасының өсуі немесе төмендеуі.

Қарапайым мысал

Егер 100 000 теңге салып, бір жылдан кейін 110 000 теңге алынса, онда жылдық табыстылық шамамен 10% болады.

Табыстылық оң (пайда) немесе теріс (шығын) болуы мүмкін.

Номиналдық және нақты табыстылық

Номиналдық табыстылық — инфляцияны есепке алмай көрсетілген табыстылық.

Нақты табыстылық — инфляцияны ескере отырып есептелетін табыстылық (өте қарапайым түрде: табыстылық минус инфляция).

Мысалы, салым табыстылығы жылына 12%, ал инфляция 10% болса, нақты табыстылық шамамен 2% болады.

Неге бұл маңызды

Жоғары номиналдық табыстылық әрдайым ақшаның сатып алу қабілетінің өсуін білдірмейді.

Кейде салымдар тек ақшаны инфляциядан сақтауға көмектеседі, бірақ оның нақты құнын арттырмайды.

Нені есте ұстаған жөн

Табыстылық әрдайым тәуекелмен байланысты: әлеуетті табыстылық неғұрлым жоғары болса, нәтиженің ауытқуы да соғұрлым жоғары болуы мүмкін.

Сондықтан салымдарды бағалағанда тек пайызға ғана емес, тәуекелдерге, сондай-ақ құралдың мерзімі мен өтімділігіне де назар аудару маңызды.