Пайыздық мөлшерлеме

07.02.2026

Пайыздық мөлшерлеме — бұл ақшаны пайдаланғаны үшін қанша табыс табатыныңызды немесе қанша төлейтініңізді көрсететін көрсеткіш.

Ол депозиттерде, облигацияларда, несиелерде және басқа қаржылық құралдарда қолданылады.

Толығырақ

Пайыздық мөлшерлемені қалай түсінуге болады

Егер пайыздық мөлшерлеме жылына 10% болса, бұл бір жыл ішінде шамамен соманың 10%-ын табасыз (мысалы, депозит немесе облигация) немесе төлейсіз (мысалы, несие) дегенді білдіреді.

Мысалы, 100 000 теңгені 10% жылдық мөлшерлемемен депозитке салсаңыз, табыс шамамен 10 000 теңге болады.

Неге пайыз әрдайым соңғы нәтиже емес

Пайыздық мөлшерлеме әртүрлі есептелуі мүмкін: капитализациямен немесе онсыз, пайыз есептеу жиілігі әртүрлі болуы мүмкін.

Сондықтан әртүрлі қаржылық құралдардағы бірдей пайыздар әртүрлі нәтиже беруі мүмкін.

Пайыз және инфляция

Номинал пайыз әрдайым нақты пайда дегенді білдірмейді.

Егер инфляция пайыздық мөлшерлемеге жақын болса, ақшаның сатып алу қабілеті айтарлықтай өспеуі мүмкін (тек инфляцияға «жеп қойылмайды»).

Неге көңіл бөлу керек

Ұсыныстарды салыстыру үшін пайыздық мөлшерлемеге ғана емес, сонымен қатар мерзімдерге, шектеулерге және пайыз есептеу тәсіліне де назар аударған жөн.